Op 13 maart 2006 organiseerde Greet van Gool samen met Jean-Marc Délizée in het federale parlement een studiedag over de toegankelijkheid van de NMBS. Niet alleen de toegankelijkheid van stations en treinen kwam aan bod, maar ook de problematieken van de toegankelijkheid van de informatie en van de bereikbaarheid van de stations. De studiedag werd afgesloten met een reeks aanbevelingen, die aan Staatssecretaris Tuybens bezorgd werden.
Hij kwam alvast met een primeur en maakte ter gelegenheid van de studiedag de 24 stations bekend die in het kader van het beheerscontract van de NMBS integraal toegankelijk gemaakt zullen worden. Het gaat om Brussel Centraal, Brussel Zuid, Brussel Noord, Gent St Pieters, Gent Dampoort, Leuven, Antwerpen Centraal, Namen, Brugge, Bergen, Luik Guillemains, Charleroi Zuid, Aalst, Oostende, Brussel Luxemburg, St-Niklaas, Brussel Luchthaven, Louvain-La-Neuve Université, Verviers Centraal, Etterbeek, Lokeren, Torhout, Halle en Roeselare.
Daarover rees wat ongerustheid, met name dan hoe het zit met de verdere uitbreiding en wat met de hulp en begeleiding die nu reeds geleverd wordt. In antwoord op de vraag van Greet van Gool in de plenaire vergadering heeft de Staatssecretaris bevestigd dat de 24 stations maar een eerste stap zijn en dat er verder werk gemaakt zal worden van de toegankelijkheid, en dat ook niet geraakt zal worden aan de dienstverlening in de andere stations.
De tekst de plenaire zitting van 16 maart 2006:
11 Vraag van mevrouw Greet van Gool aan de staatssecretaris voor Overheidsbedrijven, toegevoegd aan de minister van Begroting en Consumentenzaken over "de lijst van 24 stations die integraal toegankelijk gemaakt zullen worden" (nr. P1290)
11.01 Greet van Gool (sp.a-spirit): Mijnheer de voorzitter, afgelopen maandag heb ik samen met collega Jean-Marc Delizée, en ook met hulp van de Kamer, een studiedag georganiseerd over de mobiliteit en toegankelijkheid van personen met een handicap, personen met een beperkte mobiliteit, vooral in het kader van de NMBS. Op de studiedag is natuurlijk ook sprake geweest van de lijst van stations die toegankelijk gemaakt zullen worden voor personen met een beperkte mobiliteit. Terwijl de regering vroeger al een engagement is aangegaan om 93 stations toegankelijk te maken, is in het kader van het nieuwe beheerscontract van de NMBS maar sprake van 24 stations. Mijnheer de staatssecretaris, u hebt ons op de studiedag de primeur gegeven om de namen mee te delen van de 24 stations die integraal toegankelijk gemaakt zullen worden. Daar zijn toch wel wat vragen bij.
Ten eerste, hoe zit het met het vroeger aangegane engagement van de regering om 93 stations toegankelijk te maken? Wat is het tijdspad dat daarvoor gebruikt zal worden?
Ten tweede, er zijn in die lijst van 24 stations nu reeds een aantal stations min of meer toegankelijk. Er is misschien ook een probleem van spreiding over het ganse grondgebied. Hoe zit het daarmee?
Ten derde, wat zijn de gevolgen voor de andere stations, vooral wat betreft de dienstverlening en de begeleiding die daar geleverd wordt?
11.02 Staatssecretaris Bruno Tuybens : Mijnheer de voorzitter, het is zeker zo dat minder mobiele treingebruikers veel meer aandacht verdienen.
Dat is juist. Anderzijds is er natuurlijk het prijskaartje. De infrastructuur kost zeer veel geld. De NMBS zit wat dat betreft toch met grote ambities in verband met de schuldstabilisatie.
De integrale toegankelijkheid van stations kos tuiteraard zeer veel geld. De 24 stations die mij door de NMBS-groep zijn meegedeeld, zijn uiteraard een beginpunt. Het is ook een uitvoering van de beheersovereenkomst die door mijn voorganger is gesloten. Het is ook belangrijk om weten dat de 24 stations, ongeveer 5 procent van alle stations in heel België, 50 procent van de treinreizigers bereiken. Hier was het dus de keuze om zoveel mogelijk treinreizigers te bereiken. In de 93 goed verspreide stations, waarnaar u verwijst, blijft uiteraard de service naar de minder mobiele mensen gelden. Daar kan er voldoende bijstand worden verleend aan minder mobiele mensen die de trein gebruiken. In de andere stations zorgen hulpvaardige personeelsleden van de NMBS vaak toch ook voor minder mobiele mensen, wat ook zeer veel waardering verdient. Ten slotte wil ik zeggen dat de NMBS ook zorgt voor andere faciliteiten voor de minder mobiele mensen, alsook voor blinden, doven en slechthorenden, bijvoorbeeld sanitair of wegklapbare stoeltjes, zodanig dat mensen de trein op een makkelijkere manier kunnen gebruiken. Zowel in het rollend materieel als in de stations worden diverse dingen gedaan. Nogmaals, het is een begin. De 24 stations, waarbij we 50% van de treinreizigers zullen bereiken, vormen de eerste fase en die zal in 2008 volledig rond zijn. Dat is het engagement dat de NMBS-groep heeft genomen. Daarmee wordt voor de minder mobiele treinreiziger in ieder geval al een zeer grote stap vooruit gezet, die hij ook verdient.
11.03 Greet van Gool (sp.a-spirit): Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor het antwoord. Een van de conclusies van de studiedag vorige maandag was dat toegankelijkheid in feite een dienst is van algemeen belang. Ik denk dat we dan ook echt werk moeten maken van toegankelijkheid en mobiliteit, dat we de lat gerust wat hoger mogen leggen en ambitieus mogen zijn. Ik ben ook blij dat u bevestigt dat het maar een eerste stap is en dat er werk zal worden gemaakt van de uitbreiding van de stations en van de toegankelijkheid van de stations. Het is ook erg belangrijk dat u bevestigt dat de hulp, de dienstverlening en begeleiding, die nu reeds in heel wat stations eigenlijk spontaan geleverd worden, voort worden geleverd. Ook dat maakt het voor mensen immers vaak gemakkelijk om de trein te nemen. Ik zou u dan toch ook willen vragen om er een prioriteit van te maken en erover te waken dat men zich niet perse achter het budgettaire kostenplaatje verschuilt. Heel wat aanpassingen en mogelijkheden zijn immers mogelijk zonder dat men daar per se veel geld voor nodig heeft.
Het incident is gesloten.
De ombudsman van de NMBS Guido Herman was aanwezig op deze studiedag en leidde de werkgroep "INFRASTRUCTUUR". Hij benadrukte dat alle vragen omtrent de toegankelijkheid van de stationsgebouwen en hun buurt worden behandeld en gebundeld in de geplande gesprekken over de beheersovereenkomsten.
Dit waren de belangrijkste aanbevelingen die uit de werkgroepen kwamen:
1. Fysieke toegankelijkheid van stations
2. Bereikbaarheid van stations
Algemene principe: Het hele traject moet van deur-tot-deur toegankelijk zijn
Engagement van regionale/lokale overheden, maar gecoördineerd met federaal niveau zowel op vlak van infrastructuur als van aanbod, als van opleiding van het personeel blijft de belangrijkste uitdaging voor de toekomst.
